Giriş

Orijinalini görmek için tıklayınız : Disiplin Nedir? Ne Değildir?



9 ŞUBAT
03-12-2007, 12:51 PM
Çocuğun eğitimi,çocuğun doğumundan yirmi yılöncebaşlar.
Çin Atasözü

Disiplin, bireye kazandırılan alışkanlıklar yoluyla onu, kendisi ve çevresi ile uyumlu yaşamaya hazırlama sürecidir. Kelime anlamıyla her ne kadar “katılık”, “kuralcılık”, “cezalandırma” gibi kavramları çağrıştırsa da gerçek anlamda disiplin, çocuğun uyumu üzerine yoğunlaşmakta ve davranışı yönlendirmeyi amaçlamaktadır.

İlk temel alışkanlıkların kazanıldığı dönem, erken gelişim yıllarıdır. Bu nedenle disiplin açısından okul öncesi dönemin özel bir önemi vardır.

Sevilen ve kişiliğine saygı duyulan çocuk, başkalarını sever ve onlara saygı duyar. Böylelikle sevgi ve saygı, erken gelişim yılları boyunca disiplinin temelini oluşturur.

Disiplin, öncelikle çocuğa nasıl hareket edilmesi gerektiğini öğretir. Etkili bir disiplin yoluyla çocuk, kendisinin ve başkalarının yararına olan inanç, değer ve kuralları içselleştirerek öğrenir (Yavuzer, 2004)

Disiplin, çocuğa dürtülerini kontrol etmeyi öğretir. Önce düşünüp ardından hareket edebilmesini, isteklerini erteleyebilmesini, bekleyebilmesini sağlar.

Kurallar koyun, bu kuralları uygularken tutarlı ve kararlı olun.

Koyduğunuz kuralların mutlaka mantıklı açıklamalarını yapın. Çocuğun yaşı kaç olursa olsun, anlayabileceği bir açıklama mutlaka vardır. Yeter ki anlatın. Bu sayede çocuk olayları doğru bir bakış açısı ile değerlendirebilmeyi, neden-sonuç ilişkisi kurabilmeyi ve kendi davranışlarının da mantıklı açıklamalarını yapabilmeyi öğrenir. Ayrıca önemsendiğini, kendi varlığına, fikirlerine değer verildiğini hisseder ve kendine güveni gelişir.

Çocuğunuza sorumluluklar verin.

Çocuğunuza yaşına uygun sorumluluklar verin ve ihtiyaç duyduğunda yanında olacağınızı, ona güvendiğinizi hissettirin. Gösterdiği çabayı takdir edin.

Sorununu direkt çözmeyin; çözümü bulmasına yardımcı olun, yol gösterin.

Kendisine yaşadığı sorunları çözme fırsatı verilen bir çocuk bağımsız kararlar alabilmeyi, bu kararlarının arkasında durabilmeyi, sorumluluğunu üstlenebilmeyi öğrenir. Bu sayede kendi kendine yetebilen, kendi yeteneklerine, kararlarına güvenen, bağımsız bir birey olarak yetişir.

Aksine her sorunu anne-babası tarafından çözülen bir çocuk, ileriki yaşlarında karşılaştığı sorunlarda sürekli başkalarının yardımını bekler. Bu durum bağımlı ilişkiler geliştirmesine, yaşadığı her olumsuz deneyimde sarsılmasına ve kendisini yetersiz hissetmesine neden olur.

Çocuğunuzun olumlu davranışlarını destekleyin.

Olumlu davranışlar gösterdiğinde desteklenen çocuk, hangi davranışlarının onaylandığını öğrenir. Bu olumlu geribildirimler çocuğun olumlu davranışları içselleştirmesini sağlar ve özgüvenini geliştirir.

Çocuğunuza davranışlarınızla örnek olun.

Çocuklar duyduklarından çok, gördüklerini uygulama eğilimindedirler. Çocuğunuzun hangi davranışları göstermesini istiyorsanız, siz de o şekilde davranın

“İnsanın eğitimini, insana yaraşır hale getiriniz.”

Psikolog Pelin KUZUGÜDENLİ